Mgr inż. Oliwia Paroń z Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu bierze udział w ogólnopolskim projekcie „Nauka ma głos”, realizowanym przez Centrum Nauki Kopernik oraz Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Pierwsze spotkanie w ramach projektu odbędzie się 19 kwietnia w Centrum Nauki Kopernik i będzie poświęcone temu, jak zmiana struktury tłuszczów wpływa na właściwości żywności.

Nauka, która ma być blisko ludzi
„Nauka ma głos” to projekt, którego celem jest zwiększanie zaufania do nauki przez bezpośredni kontakt odbiorców z naukowczyniami i naukowcami. To ważne założenie, ponieważ w projekcie nie chodzi o miniwykłady ani jednostronne wystąpienia. Sens projektu opiera się na rozmowie, możliwości zadawania pytań, doprecyzowaniu wątpliwości. Do udziału w projekcie wybrano 24 osoby spośród 87 zgłoszeń z całej Polski. Spotkania odbywają się zarówno w Centrum Nauki Kopernik, jak i w 27 Strefach Odkrywania, Wyobraźni i Aktywności w całym kraju (SOWA).
Udział mgr. Inż. Olwiii Paroń, doktorantki UEW dobrze wpisuje się w ideę projektu. Temat przewodni wyrasta z badań naukowych, ale prowadzi do pytań bardzo codziennych: od czego zależą właściwości produktów spożywczych, dlaczego podobne składniki nie zawsze dają ten sam efekt i co właściwie decyduje o tym, jak zachowuje się żywność.
Jak zmieniać strukturę tłuszczów bez zmiany ich składu?
Proponowany tytuł spotkania „Jak zmieniać strukturę tłuszczów bez zmiany ich składu?” to temat z obszaru technologii żywności, czyli dziedziny zajmującej się projektowaniem właściwości produktów tak, aby były bezpieczne, funkcjonalne i dobrze odbierane przez konsumentów.
W centrum spotkania znajdzie się problem, który na pierwszy rzut oka wydaje się specjalistyczny, ale w praktyce dotyczy żywności obecnej w codziennym życiu. Oleje roślinne, które mają korzystny skład kwasów tłuszczowych, są cieczami. To ogranicza ich zastosowanie w wielu produktach, na przykład w wyrobach piekarskich czy kremach. Dlatego badacze rozwijają metody fizycznego strukturyzowania olejów, bez chemicznej zmiany ich składu. Tego rodzaju rozwiązania mogą pozwolić uzyskać odpowiednią konsystencję produktu i jednocześnie poprawić jego wartość żywieniową.
Dlaczego struktura żywności ma znaczenie
Podczas spotkania prowadząca zaprezentuje, dlaczego oleje roślinne jako ciecze nie mogą zastępować tłuszczów stałych w wielu zastosowaniach spożywczych. Uczestnicy poznają różnice między tłuszczami ciekłymi i stałymi oraz zobaczą, jak duże znaczenie ma struktura materiału, a także poznają pojęcie „akceptowalne sensorycznie” , które oznacza tu po prostu, że produkt ma odpowiednią konsystencję, wygląd, czy smak.
Ten temat dobrze pokazuje, że żywność nie jest wyłącznie sumą składników zapisanych na etykiecie. O jej właściwościach decyduje również to, jak te składniki są zorganizowane. Dwa produkty o podobnym składzie mogą mieć zupełnie inne właściwości właśnie ze względu na strukturę. Uczestnicy zobaczą też w praktyce, jak zmiana struktury wpływa na właściwości materiału, dlaczego olej i woda się nie mieszają oraz jak można uzyskać materiał o cechach ciała stałego z ciekłego oleju.
Nauka o żywności bez dystansu
Główna myśl warsztatów „Właściwości tłuszczów można kształtować poprzez zmianę ich struktury, bez konieczności zmiany składu chemicznego”- mgr inż. Oliwia Paroń, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, uczestniczka projektu „Nauka ma głos”.
To zdanie dobrze pokazuje sens całego spotkania, dzięki któremu łatwiej spojrzeć na jedzenie nie tylko jak na listę składników, ale jak na strukturę, którą można świadomie projektować. W ten sposób nauka o żywności przestaje być trudnym tematem. Zaczyna tłumaczyć rzeczy, które mamy naprawdę blisko: to, co jemy, jak powstają produkty i dlaczego ich właściwości są tak ważne dla zdrowia oraz jakości codziennych wyborów.
Pierwsze spotkanie w ramach projektu „Nauka ma głos” odbędzie się 19 kwietnia w Centrum Nauki Kopernik. Wiadomo także, że kolejne zaplanowano na 29 kwietnia w Strefie Odkrywania, Wyobraźni i Aktywności w Lubinie.
Nauka ma głos jest realizowana i finansowana w ramach wspólnego Programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Centrum Nauki Kopernik pod nazwą Nauka dla Ciebie. Program Nauka dla Ciebie finansowany jest w ramach dotacji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego na podstawie umowy z dnia 23 października 2023 r. Nr MEiN/2023/DPI/3079.
badania.uew.pl – bo świat potrzebuje kompetentnych głosów, gdy hałas zagłusza rozsądek.
Autor tekstu: Barbara Grzelczak



