Wakacje w cieniu geopolityki. Ekspert UEW dr hab. Przemysław Skulski, prof. UEW o turystyce w świecie rosnącej niepewności 

Jeszcze niedawno planowanie wakacji było decyzją czysto konsumencką. Wybór kierunku zależał przede wszystkim od ceny, pogody i dostępności lotów. Dziś coraz częściej pojawia się dodatkowe pytanie: czy świat jest wystarczająco stabilny, aby planować podróż z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem. Konflikt na Bliskim Wschodzie oraz ostrzeżenia Ministerstwa Spraw Zagranicznych dotyczące części popularnych kierunków turystycznych sprawiają, że w tle wakacyjnych decyzji pojawia się geopolityka. To dobry przykład sytuacji, w której codzienne wybory konsumentów zaczynają zależeć od procesów globalnych: bezpieczeństwa, cen surowców czy stabilności transportu międzynarodowego. W audycji „Różne punkty słyszenia” Radia Wrocław o konsekwencjach tej sytuacji mówił dr hab. Przemysław Skulski z Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Jego komentarz pokazuje, że nawet tak pozornie prywatna decyzja jak planowanie urlopu może być częścią znacznie większego systemu gospodarczego. 

Gospodarka nie lubi niepewności 

W ekonomii istnieje prosta zasada: rynki nie lubią niepewności. Dotyczy to w równym stopniu inwestorów finansowych, jak i turystów planujących wakacje. W sytuacji konfliktu zbrojnego zmienia się nie tylko poziom bezpieczeństwa w danym regionie. Zmieniają się także oczekiwania uczestników rynku – linii lotniczych, biur podróży, firm ubezpieczeniowych i samych podróżnych. 

Ekspert UEW dr hab. Przemysław Skulski zwraca uwagę, że pierwszą reakcją rynku nie jest panika, lecz ostrożność. Turyści zaczynają dokładniej analizować oferty, porównywać kierunki podróży i sprawdzać komunikaty bezpieczeństwa. 

„Zachować zdrowy rozsądek. (…) warto monitorować sytuację. Ale jeszcze ja bym poczekał.” 

Ten pozornie prosty wniosek dobrze oddaje ekonomiczną logikę decyzji w warunkach ryzyka. Kiedy zmienność wydarzeń jest duża, racjonalne staje się odroczenie decyzji, aby zebrać więcej informacji o rozwoju sytuacji. 

Jak konflikty zmieniają turystykę 

Wojna wpływa na turystykę nie tylko poprzez poczucie zagrożenia. Oddziałuje także na całą logistykę podróży.  Linie lotnicze zaczynają omijać część przestrzeni powietrznej nad regionami objętymi konfliktem, co prowadzi do wydłużenia tras i wzrostu kosztów paliwa. W praktyce oznacza to, że nawet podróże do krajów oddalonych od strefy działań wojennych mogą stać się droższe lub bardziej czasochłonne. 

Istotne znaczenie mają również największe lotnicze huby świata, takie jak Dubaj. Przez lata budowały one swoją pozycję jako stabilne centra transportowe łączące Europę, Azję i Afrykę. Wizerunek bezpieczeństwa był jednym z kluczowych elementów ich sukcesu gospodarczego. 

Jeżeli napięcia w regionie utrzymają się dłużej, może to zmienić sposób funkcjonowania globalnej siatki połączeń lotniczych. A to z kolei wpływa na ceny biletów, dostępność kierunków i decyzje turystów. 

Gdzie pojawia się nowa turystyka 

Historia gospodarki pokazuje jednak, że turystyka rzadko znika całkowicie. Zazwyczaj zmienia kierunek. Jeżeli część destynacji staje się mniej dostępna lub bardziej ryzykowna, podróżni zaczynają wybierać inne regiony świata. W ostatnich latach podobne zjawisko można było obserwować w czasie pandemii, gdy znacząco wzrosło zainteresowanie turystyką krajową. 

Także dziś część podróżnych rozważa wakacje bliżej domu – w Europie lub w Polsce. Z ekonomicznego punktu widzenia jest to naturalny proces dostosowania rynku do zmieniających się warunków bezpieczeństwa. 

Czy Polska może na tym skorzystać? 

Zmiany na globalnym rynku turystycznym mogą stworzyć także nowe możliwości dla krajów postrzeganych jako stabilne i bezpieczne. 

Jak podkreśla prof. Przemysław Skulski, bezpieczeństwo staje się jednym z najważniejszych czynników decydujących o wyborze miejsca wypoczynku. Jeśli Polska utrzyma wizerunek kraju stabilnego i przewidywalnego, może przyciągnąć część turystów, którzy w innych okolicznościach wybraliby bardziej odległe kierunki. 

Warunkiem jest jednak odpowiedzialne działanie branży turystycznej. Zbyt gwałtowny wzrost cen lub brak spójnej oferty mógłby osłabić tę przewagę. 

Pełny wywiad w Radiu Wrocław: https://www.radiowroclaw.pl/articles/view/158779/Rozne-punkty-slyszenia-Bezpieczne-wakacje-Wojna-na-Bliskim-Wschodzie-wszystko-zmienia

badania.uew.pl – bo świat potrzebuje kompetentnych głosów, gdy informacyjny hałas próbuje zagłuszyć rozsądek. 

Autor tekstu: Barbara Grzelczak